खड्डे, बाहेर आलेले मेटल बीम क्रॅश बॅरिअर (एमबीसीबी), बंद पथदिवे; प्रशासनाच्या निर्देशांनंतरही राष्ट्रीय महामार्ग ४८ वरील धोके कायम

नवयुग पालघर

***खड्डे, बाहेर आलेले मेटल बीम क्रॅश बॅरिअर (एमबीसीबी), बंद पथदिवे; प्रशासनाच्या निर्देशांनंतरही राष्ट्रीय महामार्ग ४८ वरील धोके कायम***

पालघर | मनोर : मुंबई-अहमदाबाद राष्ट्रीय महामार्ग ४८ वर प्रवाशांच्या सुरक्षेचा प्रश्न गंभीर बनला आहे. व्हाइट टॉपिंगनंतरही काही ठिकाणी पुन्हा खड्डे पडल्याच्या तक्रारी आहेत. काही भागांत बाहेर आलेले आणि खराब झालेले मेटल बीम क्रॅश बॅरिअर (एमबीसीबी), चारोटी-मनोरसह महत्त्वाच्या ठिकाणी बंद पथदिवे, पावसाळ्यात माती-चिखलाने झाकलेले दिशादर्शक फलक, खराब बॅरिकेड्स आणि अपुरी सुरक्षा व्यवस्था यामुळे वाहनचालकांना धोका कायम असल्याच्या तक्रारी आहेत.

एकीकडे महामार्गावरील या मूलभूत त्रुटी कायम असताना दुसरीकडे जिल्हा प्रशासनाने १९ सप्टेंबर रोजी झालेल्या रस्ता सुरक्षा समितीच्या बैठकीत प्राधिकरणासह संबंधित यंत्रणांना अनेक कालबद्ध निर्देश दिले आहेत. २५ अपघातप्रवण ठिकाणांवर सुधारणा, खराब बॅरिअरची दुरुस्ती, रुग्णवाहिकांचा प्रतिसाद पाच मिनिटांपेक्षा कमी करणे, अनधिकृत दुभाजक छेदांवर नियंत्रण, पादचारी पूल, सेवा रस्ता, जलनिस्सारण आणि वाहतूक व्यवस्थेसाठी मुदती निश्चित करण्यात आल्या आहेत. मात्र, निर्देशांची यादी वाढत असताना रस्त्यावरील कमतरता प्रत्यक्षात किती कमी होत आहेत, हा प्रश्न उपस्थित होत आहे.

खड्ड्यांपासून एमबीसीबीपर्यंत; सुरक्षेची साधनेच धोकादायक

महामार्गाच्या अनेक भागांत व्हाइट टॉपिंगचे काम करण्यात आले आहे. मात्र, काही ठिकाणी त्यानंतरही पुन्हा खड्डे पडल्याच्या तक्रारी आहेत. रात्रीच्या वेळी वेगाने धावणाऱ्या वाहनांसमोर अचानक खड्डा आल्यास नियंत्रण सुटण्याचा धोका असतो.

त्याचवेळी काही ठिकाणी सुरक्षेसाठी बसवण्यात आलेल्या एमबीसीबीचे लोखंडी भाग बाहेर आलेले, वाकलेले किंवा खराब अवस्थेत असल्याच्या तक्रारी आहेत. अपघाताच्या वेळी वाहनाला रोखण्यासाठी असलेले बॅरिअरच खराब स्थितीत असेल, तर ते अतिरिक्त धोका निर्माण करू शकते. त्यामुळे प्रश्न केवळ रस्त्याच्या गुणवत्तेचा राहिलेला नसून, सुरक्षेसाठी उभारलेल्या व्यवस्थेची नियमित तपासणी होते का, हाही आहे.

चारोटी आणि मनोर उड्डाणपुलांसह महामार्गाच्या काही महत्त्वाच्या भागांत रात्री पथदिवे बंद असल्याच्या तक्रारी आहेत. ढेकाळे, खानिवडे आदी भागांतही प्रकाश व्यवस्थेबाबत प्रश्न उपस्थित होत आहेत. रात्रीच्या अंधारात खड्डे, रस्त्यावरील वळणे, एमबीसीबी, बॅरिकेड्स आणि दिशादर्शक फलक स्पष्ट दिसणे कठीण होते. पावसाळ्यात फलकांवर चिखल आणि माती साचल्याने त्यांची दृश्यमानता आणखी कमी होते. त्यामुळे फलक बसवण्याबरोबरच त्यांची नियमित स्वच्छता, पुरेसा प्रकाश आणि परावर्तक व्यवस्था राखणे आवश्यक आहे.

२५ अपघातप्रवण ठिकाणांवर सुधारणा

पालघर जिल्ह्यातील राष्ट्रीय महामार्ग ४८ वरील २५ अपघातप्रवण ठिकाणांचा आढावा घेण्यात आला आहे. या ठिकाणी सुधारणा करण्याचे निर्देश प्राधिकरणाला देण्यात आले आहेत. भारतीय रस्ते काँग्रेसच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार ‘रेझिलिएंट इंडिया’ने केलेल्या अभ्यासातील शिफारशींचा विचार करण्यास सांगण्यात आले आहे. अपघातप्रवण ठिकाणांसाठी स्वतंत्र नियंत्रण कक्ष, सीसीटीव्ही कॅमेरे आणि गुगल मॅपवर या ठिकाणांची माहिती देण्याची योजना आहे.

चारोटी उड्डाणपूल परिसरातील अपघात तसेच टँकर आणि रासायनिक पदार्थांच्या वाहतुकीशी संबंधित अपघातांचा सविस्तर अभ्यास करण्याचेही निर्देश देण्यात आले आहेत. मात्र, अपघातप्रवण ठिकाणांची ओळख झाल्यानंतर त्या ठिकाणी प्रत्यक्ष सुरक्षा सुधारणा किती झाली, हा महत्त्वाचा प्रश्न आहे.

५३ अनधिकृत दुभाजक छेद

दुभाजकातील ५३ अनधिकृत छेद बंद करण्यात आले आहेत. कायमस्वरूपी सुरक्षेसाठी एमबीसीबी आणि न्यू जर्सी प्रकारचे क्रॅश बॅरिअर बसवण्याचे काम सुरू आहे. मात्र, महामार्गावर आधीच खराब किंवा बाहेर आलेले एमबीसीबी असल्याच्या तक्रारी असताना सर्व बॅरिअरची स्थिती तपासण्याची आणि दोष आढळल्यास तातडीने दुरुस्ती करण्याची यंत्रणा किती प्रभावी आहे, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.

अपघाताची माहिती मिळाल्यानंतर ३० मिनिटांच्या आत जखमी व्यक्तीवर उपचार सुरू झाले पाहिजेत, असे निर्देश देण्यात आले आहेत. शासकीय आणि खासगी रुग्णालयांनी अपघातग्रस्त दाखल झाल्यापासून तीन तासांच्या आत वैद्यकीय-कायदेशीर प्रक्रिया पूर्ण करावी, अन्यथा संबंधित रुग्णालयावर कारवाई करण्याचे निर्देश आहेत. प्रधानमंत्री राहत योजनेबाबत महामार्गालगत माहिती फलक लावून जनजागृती करण्यात येणार आहे.

मात्र, अपघातानंतरची व्यवस्था मजबूत करण्याबरोबरच अपघात होण्यापूर्वी रस्त्यावरील धोकादायक त्रुटी दूर करण्याला प्राधान्य मिळणे आवश्यक आहे.

प्राधिकरण आणि महामार्ग पोलीस संयुक्तपणे प्रमाणित कार्यपद्धती तयार करून रुग्णवाहिका आणि गस्ती वाहनांचा प्रतिसाद पाच मिनिटांपेक्षा कमी करण्याचे लक्ष्य ठेवणार आहेत. अतिरिक्त रुग्णवाहिका तैनात करण्याचेही नियोजन आहे. गस्ती पथकांचे संपर्क क्रमांक महामार्गावर ठळकपणे लावण्यात येणार आहेत.

तलासरी, नीलगिरी हॉटेल, आंबोली, खानिवडे, बापाणे आणि ससूनवघर येथे सहा नवीन पादचारी पूलांचे काम ऑक्टोबर २०२६च्या पहिल्या आठवड्यात सुरू करून सहा महिन्यांत पूर्ण करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. मात्र, ही कामे पूर्ण होईपर्यंत संबंधित ठिकाणी पादचाऱ्यांसाठी सुरक्षित पर्यायी व्यवस्था आहे का, याचीही तपासणी आवश्यक आहे.

१.३५ किलोमीटर भागातील वीजवाहिन्या स्थलांतरित करून काम पूर्ण करण्याचे निर्देश महावितरणला देण्यात आले आहेत. सर्व प्रलंबित सेवा रस्त्यांची कामे सहा महिन्यांत पूर्ण करण्याचे निर्देशही देण्यात आले आहेत.

संपूर्ण द्रुतगती महामार्ग डिसेंबर २०२६पर्यंत पूर्ण होणे अपेक्षित आहे. राष्ट्रीय महामार्ग ४८च्या हद्दीतील सर्व अनधिकृत बांधकामे ऑक्टोबर २०२६अखेरपर्यंत हटवण्याचे निर्देश आहेत. डाव्या मार्गिकेचा नियम न पाळणाऱ्या आणि मार्गिका शिस्त मोडणाऱ्या मालवाहू व इतर वाहनांवर विशेष कारवाई करण्याचे आदेश पोलीस आणि परिवहन विभागाला देण्यात आले आहेत. ग्रामीण भागात उंची नियंत्रक बॅरिअर बसवणे, जनजागृती मोहिमा राबवणे आणि ‘संजय’ ॲपचा प्रचार करण्याचेही नियोजन आहे.

स्वच्छतागृहांसाठी सहा महिन्यांची मुदत देण्यात आली असून, चारोटी आणि खानिवडे टोलनाक्यांवर ‘आकांक्षी स्वच्छतागृह प्रारूपा’नुसार नवीन स्वच्छतागृहे उभारण्याचे निर्देश आहेत.

एका बाजूला प्रशासनाकडून २५ अपघातप्रवण ठिकाणे, ५३ अनधिकृत दुभाजक छेद, सहा रुग्णवाहिका, चार गस्ती वाहने, सहा नवीन पादचारी पूल, सेवा रस्ते, जलनिस्सारण, बॅरिअर, पार्किंग, अनधिकृत बांधकामे आणि वाहतूक शिस्त याबाबत कालबद्ध निर्देश दिले जात आहेत.

दुसऱ्या बाजूला खड्डे, बाहेर आलेले एमबीसीबी, बंद पथदिवे, अंधारातील उड्डाणपूल, खराब सुरक्षा उपकरणे आणि देखभालीअभावी अस्पष्ट दिशादर्शक फलक यांसारख्या मूलभूत तक्रारी कायम आहेत. त्यामुळे आता प्रशासनासमोरचा मुख्य प्रश्न नवीन घोषणा करण्याचा नसून, आधीपासून अस्तित्वात असलेल्या त्रुटी किती वेगाने आणि कोणाच्या जबाबदारीने दूर केल्या जातात, हा आहे.

प्रत्येक खड्डा कधी दुरुस्त झाला, खराब एमबीसीबी कधी बदलला, बंद पथदिवे कधी सुरू झाले, अपघातप्रवण ठिकाणी कोणत्या सुरक्षा उपाययोजना पूर्ण झाल्या आणि ठरलेल्या मुदतीत काम न झाल्यास जबाबदार कोण, याची माहिती सार्वजनिक झाली तरच कालबद्ध निर्देशांची अंमलबजावणी किती झाली, हे स्पष्ट होईल.

navyugpalghar.com

#नवयुगपालघर #पालघर #राष्ट्रीयमहामार्ग४८ #रस्तासुरक्षा #महामार्ग #खड्डे #एमबीसीबी #पथदिवे #अपघातप्रवणठिकाणे #रस्तेसुरक्षा